Thế giới


Mỹ thoát nguy cơ vỡ nợ vào giờ chót

Mỹ thoát nguy cơ vỡ nợ vào giờ chót. VH- Trước thời hạn chót vẻn vẹn 1 ngày, Hạ viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua kế hoạch cắt giảm mạnh chi tiêu để tránh nguy cơ vỡ nợ cho nước Mỹ mà theo đó sẽ gây thảm họa đối với nền kinh tế toàn cầu.

Tin liên quan

Mỹ thoát nguy cơ vỡ nợ vào giờ chót
Ảnh: BBC
VH- Trước thời hạn chót vẻn vẹn 1 ngày, Hạ viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua kế hoạch cắt giảm mạnh chi tiêu để tránh nguy cơ vỡ nợ cho nước Mỹ mà theo đó sẽ gây thảm họa đối với nền kinh tế toàn cầu.

Sau 8 tháng thương lượng nảy lửa, Hạ viện do Đảng Cộng hòa kiểm soát đã thông qua với tỉ lệ 269-161 dự luật khắc khổ được Tổng thống Barack Obama ủng hộ để nâng giới hạn trần nợ của nước này lên ít nhất 2.100 tỉ USD và cắt giảm khoảng 2.500 tỷ USD chi tiêu của Chính phủ trong vòng 10 năm.

Trong một tuyên bố, Nhà Trắng nêu rõ: “Điều quan trọng là nước Mỹ sẽ không vỡ nợ đối với các bổn phận quốc gia, rằng lòng tin tuyệt đối và sự tín nhiệm nước Mỹ vẫn được bảo toàn và ngôi nhà tài khóa của quốc gia vẫn nguyên vẹn”.

Trong một biểu hiện hiếm thấy của tình đoàn kết tại một Quốc hội bị chia rẽ bởi tư tưởng hệ - Hạ nghị sĩ Dân chủ Gabrielle Giffords đã nhận được những tràng pháo tay cổ vũ từ các đồng sự khi bà có cuộc trở lại đầu tiên kể từ khi bị bắn trọng thương hồi tháng Giêng trong một vụ xả súng bừa bãi ngay tại bang quê nhà Arizona.

Nhưng cuộc bỏ phiếu tại Hạ viện đã không giải quyết được dứt điểm mâu thuẫn giữa hai đảng “thống trị” Quốc hội Mỹ, với Đảng Cộng hòa khăng khăng đòi giảm chi tiêu chính phủ trong khi Đảng Dân chủ một mực đòi tăng thuế đối với tầng lớp người giàu. Các nhà phân tích tin rằng nước Mỹ sẽ phải đối mặt với cuộc khủng hoảng nợ thực sự vào năm 2020, khi các khoản chi cho chăm sóc y tế và lương hưu sẽ tăng mạnh.

Cách đây 10 năm, nhà kinh tế Pete Peterson cho rằng cuộc khủng hoảng lớn nhất trong thế kỷ 21 không phải là cuộc quyết đấu hạt nhân, hoạt động khủng bố hay biến đổi khí hậu, mà chính là sự lão hóa dân số, với số người cao tuổi tăng mạnh chưa từng thấy và số lượng thanh niên giảm mạnh chưa từng thấy.

Hiện nay, tỷ lệ số người lao động trên số người về hưu là 3:1, nhưng tỷ lệ này sẽ giảm xuống 1,5:1 hoặc thậm chí 1:1. Cuối cùng, tất cả các nước phương Tây sẽ giống với bang Florida của Mỹ, nơi 1/5 dân số trên 65 tuổi.

Nguyên nhân khiến ngân sách Mỹ thâm hụt mạnh là do dân số lão hóa. Phóng viên kinh tế Robert Samuelson của báo “Washington Post” (Mỹ) nhấn mạnh rằng hồi năm 1960, ngân sách quốc phòng của Mỹ chiếm 52% chi tiêu liên bang, trong khi ngân sách quốc phòng hiện nay chỉ chiếm 20% chi tiêu liên bang, gồm cả hai cuộc chiến tranh lớn tại Ápganixtan và Irắc, và đang tiếp tục giảm.

Trong khi đó, khoảng một nửa ngân sách liên bang Mỹ hiện được dành cho các chương trình chăm sóc y tế, hỗ trợ y tế và an sinh xã hội.

Hằng năm, ngân sách liên bang Mỹ đang phải chi cho mỗi người Mỹ trên 65 tuổi tới 26.000 USD. Nếu không có gì thay đổi, ba chương trình này sẽ ngốn toàn bộ ngân sách của Mỹ trong vòng 25 năm tới.

Theo các nhà kinh tế, tình hình tại Mỹ trên thực tế xấu hơn nhiều, khi tính cả những khoản nợ chưa được tài trợ, gồm An sinh xã hội (8.000 tỷ USD), Chăm sóc y tế (22.800 tỷ USD) và Hỗ trợ y tế (35.800 tỷ USD).

Theo nhà kinh tế Mary Meeker, nếu Chính phủ Mỹ là một công ty, thì hiện nay quyết toán của họ đang thâm hụt ròng khoảng 35.000-40.000 tỷ USD. Điều này rõ ràng là không bền vững, và đó là lý do cần cắt giảm mạnh các chương trình xã hội tại Mỹ, cùng với việc tăng thuế.

Các nhà phân tích nhận định dự luật đạt được vào phút chót này có thể cứu được nước Mỹ nguy cơ vỡ nợ trước mắt nhưng rõ ràng nó vẫn chưa giải quyết được căn nguyên cuộc khủng hoảng nợ và điều này sẽ phá hủy các chương trình lành mạnh của Chính phủ, trong khi đặt gánh nặng lớn và ngày càng tăng đối với các thế hệ tương lai.

TRÂM ANH